Ai cũng biết, người dân Nhật Bản có tuổi thọ cao nhất thế giới mà phần lớn bí quyết nằm ở chế độ ăn uống lành mạnh. Những công thức để sống thọ dưới đây đúc kết từ Nhật Bản có thể không mới nhưng vấn đề ở chỗ, họ đã thực hành theo cả đời để sống lâu và khỏe mạnh.

1. Thành phần nguyên liệu nổi bật nhất trong căn bếp của người Nhật là một số thực phẩm đơn giản nhưng là cơ sở cho các bữa ăn hàng ngày: Cá, rau biển, rau quả, đậu nành, gạo, trái cây, trà xanh.

2. Người Nhật thích nấu ăn tại nhà. Bữa ăn truyền thống của họ gồm một bát cơm, cá nướng, rau luộc, súp đậu hũ, trái cây tráng miệng và trà xanh. Người Nhật tiêu thụ gần 10% thực phẩm cá của thế giới, mặc dù dân số của họ chỉ chiếm 2%, cụ thể hóa thì mỗi người dân Nhật ăn cá gấp 5 lần so với người dân khác trên thế giới. Hàm lượng acid béo omega-3 được bổ sung hàng ngày là lý do giải thích tại sao họ lại sống lâu và khỏe mạnh đến thế. Chưa kể người Nhật cũng tiêu thụ rau cải, súp lơ xanh, cải bắp, cải xoăn… gấp 5 lần người Mỹ.

3. Bí quyết nấu ăn cơ bản của người Nhật là sử dụng đồ tươi và đúng lúc. Theo Naomi Moriyama – tác giả cuốn sách “Phụ nữ Nhật không già và béo” thì siêu thị Nhật Bản luôn cung cấp đồ tươi. Thực phẩm đóng gói không chỉ đề ngày mà đề giờ, bởi những người nội trợ ở nước này chọn mua cá, thịt, rau, hoặc chuẩn bị bữa ăn khi thực phẩm chỉ vừa được đóng gói nửa giờ trước trong ngày hôm đó.

4. Khẩu phần ăn của người Nhật nhỏ và ăn thành nhiều bữa. Từ thời thơ ấu, họ đã được dạy phải ăn chậm, thưởng thức từng miếng trong khi đĩa thức ăn có kích thước nhỏ (so với Mỹ thì đĩa thức ăn này chỉ bằng 1/3). Cách trình bày thức ăn đã nấu chín tại nhà cũng tuân theo nguyên tắc: Không bao giờ đắp đầy, mỗi món phục vụ riêng, thường là vừa đủ, mang vẻ đẹp tự nhiên và tốt nhất là đồ tươi.

5. Cách chế biến thức ăn thường là nấu chín nhẹ nhàng với các kỹ thuật như hấp, áp chảo, xào, hầm hoặc nướng nhanh. Các đầu bếp Nhật Bản thích sử dụng dầu tốt cho trái tim và nước dùng là hương vị theo mùa. Và quan trọng là bữa ăn đủ để cảm thấy hài lòng nhưng không quá no.

6. Người Nhật ăn cơm hàng ngày, đó là biểu hiện khác biệt rõ nét nhất giữa người phương Đông và phương Tây. Thường xuyên dùng bột mì tinh chế chính là một trong những nguyên nhân chính gây bệnh béo phì ở các nước phương Tây.

7. Tại Nhật Bản, bữa sáng được coi là bữa ăn quan trọng nhất và lớn nhất trong ngày. Bữa ăn này có thể bao gồm một số món nhỏ như cơm, súp đậu hũ và hành lá, lá rong biển, trứng tráng hoặc một miếng cá, trà xanh…

8. Món tráng miệng có vị ngọt ít phổ biến. Điều đó không có nghĩa là người Nhật không thích sô-cô-la, bánh ngọt, kem… Thay vào đó, họ hiểu điểm dừng khi “thả” cho sự thèm ăn và tránh những tổn hại nếu ăn quá nhiều.

9. Người Nhật có ý thức và được khuyến khích thưởng thức nhiều dạng thực phẩm mà không cần quan tâm đến chế độ ăn kiêng hay thừa cân béo phì. Tuy nhiên, việc tiêu thụ đồ ăn nhanh trong thanh niên Nhật Bản ngày nay bắt đầu gia tăng.

10. Tập thể dục là trào lưu phổ biến ở Nhật Bản. Theo một câu chuyện đăng trên tạp chí TIME năm 2004 “Làm thế nào để sống đến trăm tuổi”, người Nhật có sức khỏe tốt và thể trạng tuyệt vời, những con người ưa hoạt động này kết hợp nhiều bài tập thể dục ngẫu nhiên mỗi ngày. Họ đã tạo ra một môi trường khuyến khích đi xe đạp, đi bộ, đi bộ đường dài và nói chung là hoạt động liên tục.

Hoa anh đào sắp nở rộ ở Nhật Bản. Hoa là hình ảnh gây cảm xúc đặc biệt thấm thía với người Nhật. Dù nở lúc thái bình, hoa cũng mang đến nét buồn phảng phất giữa không khí hội hè, bởi nó rụng đúng độ nhan sắc tuyệt mỹ.

Hoa anh đào là hiện thân của một ý niệm có vai trò trung tâm trong văn hóa Nhật – hakanasa – một từ rất khó dịch, nó chuyển tải một cảm giác mong manh, thậm chí là phù du, của cuộc đời.

Với Nhật Bản, sự mong manh ấy cũng là một nguồn sức mạnh.

Trong lúc cả nước Nhật đang đau buồn vì thảm họa, hoa anh đào nở rộ sẽ mang đến cho mỗi căn nhà một cảm giác rõ ràng về hakanasa, ẩn chứa trong một thứ sức mạnh kỳ lạ – sức mạnh không ập thẳng vào mà chìm đắm trong tâm hồn người ta. Nó như sức nóng của suối khoáng hay lửa đốt trong lòng của rượu sake, mang đến cả nỗi đau buồn và niềm khuây khỏa, ngang bằng nhau. Sự mong manh của đất nước Nhật Bản với trình độ công nghệ cực cao, bị phơi ra trước sức mạnh hủy diệt của thiên nhiên trong trận động đất, sóng thần khiến hơn 27.000 người chết và mất tích, nửa triệu người mất nhà cửa, và cuộc khủng hoảng hạt nhân.

Hiroyuki Yoneta, một người bán hàng ở chợ cá Tsukiji của Tokyo, nói về sự mong manh của cuộc sống khi nghỉ tay giữa những lúc xếp cua vào rổ. Ông làm việc này nhiều giờ trước lúc mở cửa hàng vào 4 giờ sáng.

“Nghĩ đến việc bao người đang sống bình thường thế rồi bỗng biến mất, ta không thể không tránh khỏi cảm giác rằng, con người, cũng như những bông hoa, là thứ phù du”, Yoneta nói.

Hoa anh đào bên sông ở cố đô Kyoto của Nhật

Nhưng chúng ta hãy để ý đến nghịch lý này ở Nhật: những cánh hoa anh đào mong manh duyên dáng lại là biểu tượng của samurai, là hình ảnh cô động nhất về lòng dũng cảm của người Nhật.

Các võ sĩ Nhật cũng được ví như hoa bởi họ không bám chặt lấy cuộc sống, họ xuất hiện như hào quang hư ảo, chết ở đỉnh điểm của sự huy hoàng. Theo cách nhìn nhận này, họ là hiện thân của võ sĩ đạo (bushido) – sự kết hợp các phẩm chất của võ sĩ, gồm tinh thần khắc kỷ, lòng dũng cảm và đức hy sinh.

Ngày nay người Nhật không nhắc nhiều đến bushido nữa, họ nói đến khái niệm đời thường hơn, nghĩa là cắn răng vào mà sống với đời. Khi người ta nói đến những người Nhật làm công ăn lương là nói đến các samurai của thời hiện đại. Tuy từ ngữ có thể không tương thích lắm, nhưng những nhân viên mặc vest ngày này phải chịu đựng những áp lực công việc đơn điệu buồn tẻ, phải trung thành với lợi ích chung, được coi như những võ sĩ thời hiện đại. Người ta gọi tinh thần của họ bằng cái tên gaman.

Giữa cảnh chết chóc hoang tàn, mọi người ở Nhật đều nghĩ đến việc phải tiếp tục sống, theo cách rất trật tự và hợp tác. Nhiều người đã trở lại chỗ ngôi nhà tan hoang của mình, và với một cái đầu tỉnh táo, nghĩ cách bắt đầu lại cuộc sống như thế nào sau thảm họa lớn nhất kể từ thế chiến II.

Và hình ảnh những samurai hiện đại là đây: cả một gia đình đã mất nhà cửa ngồi quanh đống lửa trong khi đêm xuống, tuyết rơi, những gương mặt khắc khổ của họ sáng lên nhờ ánh lửa màu cam. Một cụ già dắt chiếc xe đạp lội giữa biển bùn ngập mắt cá chân, nhặt những tấm ảnh chụp đám cưới của cậu con trai cho vào trong giỏ. Những người lái xe kiên nhẫn xếp hàng chờ hàng giờ để mua xăng ở những vùng bị ảnh hưởng bởi động đất.

Và đây, câu chuyện về đức hy sinh.

Kennichi Takeuchi, 81 tuổi, vợ Yukiko, 78 tuổi, vẫn sống ở trong chiếc Mitsubishi nhỏ màu đen hai tuần kể từ sau động đất, giữa cảnh tuyết rơi và những cơn gió cắt da – cho dù họ ở ngay bên ngoài một trung tâm lánh nạn đông người.

Bà Yukiko đau chân và không thể ngủ trên nền cứng của trung tâm lánh nạn. Ông Kennichi, đã sống 56 năm qua với vợ, đã không đi tìm sự dễ chịu cho riêng mình ở bên trong trung tâm.

“Chúng tôi ở đây trong chiếc xe này”, Yukiko nói, bế con chó Meg trong lòng. “Cũng không quá tệ”.

Các ý niệm như hakanasa hay gaman có lẽ có gốc rễ từ sự nhận thức sâu xa của người Nhật về sự bất lực của nhân loại trước sức mạnh vô địch của thiên nhiên. Có lẽ người Nhật đã quên mất bài học về sức mạnh thiên nhiên khi quyết định đặt các lò phản ứng hạt nhân ở gần bờ biển và trên đường đứt gãy của vỏ trái đất, lấy đất Vịnh Tokyo để mở rộng sân bay, và xây ngày càng nhiều những tòa nhà cao chọc trời.

Tuy thế, mối tương giao với thiên nhiên – một nghịch lý, một sự tương phản – vẫn tiếp tục ăn sâu trong tâm khảm Nhật.

Chẳng hạn, người Nhật không xa lạ với các thảm họa thiên nhiên: những cơn địa chấn giết người, những trận sóng thần thảm khốc từng tấn công nước Nhật trong quá khứ. Hết lần này qua lần khác, nước Nhật tiếp tục đứng dậy.

Bất kỳ ai đến thăm cố đô Kyodo của Nhật cũng dễ dàng nhận thấy rằng đất nước này trong hầu như suốt chiều dài lịch sử của mình có một văn hóa xây nhà bằng gỗ, chứ không dùng gạch và vữa. Truyền thống này đưa Nhật đến gần với thiên nhiên hơn – và bởi các ngôi nhà bằng gỗ dễ bị hủy hoại hơn, cho thấy người Nhật đã nhận thức chính xác sức mạnh của thiên nhiên.

“Tính mong manh của đời người và của các tòa nhà hiện diện trong sự bất định của vòng xoáy bi ai khôn cùng”, tiểu thuyết gia Keiichiro Hirano từng viết trong một tiểu luận mang tên “On Mutability” (Bất định)

Mùa anh đào năm nay, nỗi bi ai sẽ xâm chiếm tâm hồn người ta khi chiêm ngưỡng hoa và nghĩ đến hàng chục nghìn người sẽ không bao giờ còn được thấy một mùa hoa anh đào nào nữa.

Mà hoa anh đào năm nay cũng có thể mang đến niềm an ủi, rằng giữa cảnh thảm khốc hoang tàn, vẫn hiện lên những vẻ đẹp: cái ôm chặt của những người thân đoàn tụ; nụ cười của một nhân viên cứu hộ khi trao chăn ấm cho người lánh nạn. Và chẳng mấy nữa – kể cả ngay giữa đống đổ nát – những đám mây hoa sẽ trôi tới nơi những ngôi nhà từng đứng đó, nơi từng vang lên những tiếng cười.

Ông Haruhiko Fukuda, một người mập mạp có cái đầu nhẵn bóng và đôi mắt hiền lành, chủ cửa hàng bánh bao có từ hàng trăm nay nay ở chợ cá Tsukiji, Tokyo, vẫn còn nhiều hy vọng.

“Sau mùa đông … anh sẽ thấy hoa anh đào nở và con tim vui trở lại”, Fukuda nói. “Tôi hy vọng điều đó giúp chúng tôi trong quá trình tái thiết. Từng bước từng bước, hàn gắn những gì đã vỡ là cả một việc lớn, và ở bước đầu tiên, chúng tôi cần có gì đó để động viên mình”.

Vài ngày nữa thôi, hoa anh đào sẽ nở rộ ở miền nam Nhật Bản, rồi sau đó lên Tokyo, lên những tỉnh bị tàn phá. Tháng tư là mùa hoa rộ nhất, nói như nhà thơ T.S. Eliot, là mùa “hoa nở dã man nhất”. Đó là thời gian một con sóng gồm những bông hoa nhỏ màu trắng hồng lên đến cao trào, trùm lên khắp nước Nhật, lên những con người vừa trải qua những cơn sốc vì địa chấn và vì đau thương.

Câu chuyện này được viết khi những ngày đánh dấu mùa anh đào nở và ngày tảo mộ đang đến, là ngày để tưởng nhớ đến hàng nghìn người Nhật ở miền đông bắc đã ra đi nhưng không bao giờ có được tấm bia mộ để làm dấu cho thân nhân đến cầu nguyện.

Mùa xuân ở khắp muôn nơi đều là sự hứa hẹn những gì mới mẻ, nhưng ở Nhật mùa xuân này cũng nhắc nhở mọi người nhớ đến bản chất phù du của cuộc đời. Sự chấp nhận nghịch lý này có thể là nguồn gốc ẩn đằng sau sức mạnh nội tâm của người Nhật – một tinh thần khắc kỷ được đánh thức mỗi khi đất nước đối mặt với thảm kịch.

Nguồn:nhatban

Phục vụ trong các đền thờ thần đạo Nhật Bản có miko – những “trinh nữ hiến thần” trẻ đẹp. Nếu muốn lấy chồng, họ sẽ phải ra khỏi đền. Để được trở thành miko chuyên phục vụ trong các đền thờ đạo Nhật Bản, người phụ nữ phải bảo toàn trinh tiết, nhằm gìn giữ ý nghĩa linh thiêng của buổi lễ. Miko theo âm Hán Việt là các “vu nữ” (nữ pháp sư), được xem là một thứ nghề truyền thống thuộc về tôn giáo tại Nhật Bản.

Vào thời xa xưa, miko đã tồn tại ở xứ phù tang, được phân thành hai kiểu: miko chuyên phục vụ trong các thần xã của cung đình và miko theo quan niệm dân gian.

Miko trong chốn cung đình có nhiệm vụ nấu rượu, đàn ca múa hát, truyền đạt lời tiên tri của các vị thần với nội dung chủ yếu hướng về chính trị. Còn theo quan niệm của dân gian, miko thời bấy giờ chỉ những người phụ nữ được “ăn lộc trời”, sau khi rơi vào trạng thái nhập tràng, trở thành các “bà đồng” biết truyền đạt lời sấm truyền. Tới thời Minh Trị, dù ma thuật bị triều đình cấm đoán, nhưng sự sùng bái của người dân với miko vẫn không hề nguội lạnh.
Về sau, miko được hiểu là những “trinh nữ hiến thần”, tức các cô gái trẻ đẹp chuyên phục vụ trong các thần xã (đền thờ đạo). Họ chuyên biểu diễn các điệu múa truyền thống (miko-mai), hỗ trợ pháp sư trong việc cúng bái và kiêm cả nhiệm vụ dọn dẹp đền. Theo quy định, chỉ khi còn trinh trắng, các cô gái mới được chọn làm miko.

Nếu muốn lấy chồng, họ buộc phải từ bỏ nhiệm vụ tại đền nhằm gìn giữ ý nghĩa thiêng liêng, cao cả của công việc này. Theo thời gian, tục lệ trên dần bị bãi bỏ, nhưng bản thân các cô gái vẫn luôn có ý thức gìn giữ giá trị bản thân khi làm miko.

Trong xã hội hiện đại, miko phần lớn được thuê làm bán thời gian hoặc đó là những cô gái trẻ tình nguyện phục vụ trong đền. Nhưng không phải ai cũng đủ tư cách và phẩm chất để làm công việc này. Tuổi trung bình của một miko chỉ giới hạn từ 25 tuổi trở xuống. Riêng các thiếu nữ vừa tốt nghiệp ĐH khi tròn 22 tuổi chỉ có cơ hội làm miko trong vòng ba năm.

Vì vậy, các ngôi đền đặt ra tiêu chuẩn khá nghiêm ngặt khi tuyển chọn miko. Sau tuổi 25, những phụ nữ này sẽ thuận theo quy định, trở thành những người phục vụ đơn thuần trong đền.

Ngày nay, đến với Nhật Bản, bạn sẽ không khó nhận ra miko bởi trang phục của họ vẫn giữ nhiều nét truyền thống, gồm hakama màu đỏ, áo kimono trắng trong tinh khiết. Điểm đặc biệt là tóc của miko luôn được cột ngay ngắn bởi dải lụa đỏ hoặc trắng, thể hiện tâm hồn thuần khiết và sự nhiệt huyết với công việc thiêng liêng này.

Lâu đài Himeji nằm trong trung tâm thành phố Himeji, cách thủ đô Tokyo (du lịch nhật bản )650 km về phía tây. Lâu đài Himeji mang biệt danh là “ White Heron” vì các bức tường của nó được che phủ bằng một lớp thạch cao trắng. Tòa lâu đài này được xây dựng bằng gỗ chứ không phải bằng đá, nên người ta phải quét một lớp thạch cao trắng để chống cháy ở tất cả các bức tường, cũng như toàn bộ cấu trúc bên trong bên ngoài.
Himeji được xây dựng trên đỉnh ngọn đồi Himeyama cao 45,6m so với mực nước biển. Himeji nổi tiếng không chỉ do tháp chính lớn mà còn bởi cả một hệ thống phòng thủ phức tạp giống như một mê cung. Ngày nay, tuy các lối đi trong lâu đài được đánh dấu rõ ràng, nhưng du khách viếng thăm vẫn bị lạc không tìm thấy lối ra.

Bước vào cổng chính, ta có cảm giác dường như đang rời xa khỏi lâu đài. Càng tiến về phía tháp chính, ta càng thấy nó rời ra xa. Thậm chí ngay cả tháp chính (donjon), với bộ mái ngói có đầu hồi tuyệt đẹp cũng được thiết kế để đánh lừa đối phương. Nhìn từ bên ngoài, có vẻ như nó cao 5 tầng, nhưng thật ra có tới 6 tầng cộng thêm tầng hầm.

Lối mê cung lắt léo tránh được các cuộc tấn công

bên ngoài tường thành

Bên trong lâu đài Himeji

Năm 1931, lâu đài Himeji là một trong bốn lâu đài tại du lịch Nhật Bản được công nhận Di Sản Quốc Gia. Các công trình trở thành Di sản quốc gia và được bảo tồn gồm ngôi tháp chính, các tháp khác nhỏ hơn và các hành lang liên kết cùng 27 “yagura” (kho tên đạn, lương thực), 15 cổng và 100 mét tường. Một phần của con kênh giữa và toàn bộ con kênh trong cũng được giữ lại y nguyên như trong thời kỳ trung cổ.

Nhìn chung, lâu đài Himeji là một công trình được bảo tồn tuyệt hảo và trên hết, nó là đại diện xứng đáng cho tất cả các lâu đài trên khắp Nhật Bản. Cho đến năm 1993, Himeji là công trình du lịch Nhật Bản duy nhất Nhật được đưa vào danh sách Di sản Văn hoá Thế giới của UNESCO.

Nguồn:dulichnhatban

Một thứ đồ phụ tùng quan trọng của Junihitoe là chiếc quạt được làm rất tinh vi, có thể được nối với bộ áo bởi một sợi dây khi gập lại. Những cô gái Nhật sử dụng chiếc quạt không chỉ mang lại cho họ vẻ trầm tĩnh hay những lúc trời nóng mà nó còn rất quan trọng trong giao tiếp. Từ khi người phụ nữ không được phép nói chuyện trực tiếp với một người đàn ông lạ, cô gái ấy có thể kéo ống tay áo của mình lên hoặc sử dụng chiếc quạt mở để che đậy bản thân trước những ánh mắt tò mò. Sự giao tiếp với người cầu hôn tuân theo khoảng cách thông thường sau sudare ( bức màn che ) trong mọi trường hợp. Người cầu hôn chỉ có thể nhìn thấy ống tay áo Junihitoe của cô gái ẩn kín đáo sau tấm màn che. Thông lệ này rất nổi bật trong suốt thời Heian, được miêu tả rõ ràng và chính xác ở “Nguyên Thị Vật Ngữ“(Genji monogatari, Những câu chuyện về hoàng tử Genji).

Những cử động trong bộ Junihitoe có thể rất khó khăn đúng với trọng lượng của nó. Những cô gái nhiều khi cũng mặc bộ Junihitoe đi ngủ, họ sử dụng nó như một loại Pyjamas. Số lượng các lớp của Junihitoe có thể được giữ nguyên hay giảm đi tuỳ theo thời tiết và nhiệt độ vào ban đêm. Trong thời Muromachi, bộ Junihitoe có khi được giảm xuống chỉ còn năm lớp áo.

Ngày nay, Junihitoe chỉ có thể được nhìn thấy trong viện bảo tàng hay trên phim ảnh. Junihitoe gần như không còn được sản xuất nữa. Những chiếc áo choàng này là vô giá và là một trong những bộ y phục đắt tiền nhất ở Nhật Bản. Chỉ còn những người thuộc hoàng tộc vẫn sử dụng chúng trong những buổi lễ quan trọng. Trong lễ cưới của Masako, vương phi của Nhật bản và thái tử, cô đã mặc bộ Junihitoe vào nghi lễ chính thức. Junihitoe cũng được Hoàng đế Michiko mặc trong nghi lễ phong vương của Hoàng đế Akihito năm 1990. Dù thế nào, Junihitoe cũng đã được thay đổi theo phong cách của thời Edo, không phải nguyên gốc thời Heian.